nr 15/2006
Franciszek Mróz

Polskie sanktuaria Krzyża Świętego

Dodano: 31 styczeń 2004 r.

Wielki Tydzień zbliża nas do tajemnicy krzyża. Zajrzyjmy więc do kilku ojczystych sanktuariów, które słyną ze szczególnego kultu wizerunków krzyża i ukrzyżowanego Chrystusa.

fot. F. Mróz

Kraków-Mogiła

To jeden z najstarszych w Polsce ośrodków kultu ukrzyżowanego Chrystusa, bo nabożeństwo do Męki Pańskiej sięga tutaj XIII w. Głównym przedmiotem kultu jest cudowny wizerunek wykonany przez nieznanego artystę w drewnie z wiązu. Sposób ukrzyżowania Jezusa - ręce wysoko wzniesione, a głowa na wysokości łokci - jest zgodny z typem krucyfiksów mistycznych, pochodzących z Kolonii. Chrystus z łagodnym wyrazem twarzy, bez dramatycznej ekspresji cierpienia, ma lekko otwarte oczy i usta, dlatego też wiekowa tradycja nazwała go "Łaskawym". Głowa Zbawiciela w cierniowej koronie, przechylona jest lekko w prawą stronę. Naturalny wygląd nadają figurze nałożone na głowę włosy oraz wąsy i broda. Postać Chrystusa zdobi szerokie perizonium - tzn. przepaska biodrowa - haftowane w kwiaty.

Podanie mówi, że wizerunek znajdował się w Mogile od założenia klasztoru przez cystersów w 1222 r. Według tradycji jest to jeden z trzech krzyży, które płynęły niegdyś Wisłą: jeden przekazano do kościoła Mariackiego, drugi do kościoła św. Krzyża, a trzeci do opactwa. Inna legenda głosi, że cudowny krucyfiks miał ochronić opactwo w Mogile przed najazdem Tatarów w 1242 r. Według ostatnich badań historyków, metrykę krucyfiksu należałoby wiązać z osobą króla Kazimierza Wielkiego - drugiego fundatora opactwa - lub też z zarazą dżumy, jaka dotknęła Kraków w XIV w.

Z kronik klasztornych wiadomo, że już w XIII w. w świątyni doznawano wielu łask i składano pierwsze wota, m.in. biskup krakowski Jan Prandota w 1246 r. jako podziękowanie za uzdrowienie, a także wójt Fulkon w 1258 r. za ocalenie syna, który wpadł do studni. Na rozwój sanktuarium - obok częstych pielgrzymek władców Polski, biskupów oraz przedstawicieli możnowładztwa - wpłynęły także odpusty nadane kościołowi. W okresie niewoli narodowej pielgrzymki do Mogiły nabrały charakteru patriotycznego. Najważniejszym wydarzeniem w najnowszej historii sanktuarium była pielgrzymka Ojca Świętego Jana Pawła II 9 czerwca 1979 r.

Jednym z przejawów kultu Pana Jezusa Ukrzyżowanego jest tradycja chodzenia na kolanach wokół ołtarza z cudownym krucyfiksem. Widocznym znakiem pielgrzymowania wielu pokoleń Polaków są głębokie bruzdy na posadzce w kaplicy, "wytarte" przez pątników w ciągu stuleci.

Klimkówka

Nazwa tej niewielkiej wioski położonej w południowo-wschodniej części województwa podkarpackiego, w archidiecezji przemyskiej, pochodzi od słowa "klękanie" - "Klękówka". Według podania, woły miały uklęknąć przed krucyfiksem wyoranym w trakcie orki przez miejscowego wieśniaka; prawdopodobnie ukryli go w ziemi chłopi, uciekając przed najazdem Tatarów.

W malowniczej dolinie Potoku Świętokrzyskiego, na skraju lasu, z dala od wiejskich zabudowań, wznosi się drewniany kościółek pątniczy pw. Krzyża Świętego, w którym od kilkuset lat otaczana jest czcią łaskami słynąca figura Chrystusa Ukrzyżowanego. "W bardzo dawnych czasach - jak mówi podanie - wyorał tam rolnik, rzeźbioną z drzewa figurę ukrzyżowanego Zbawiciela. Nieme zwierzęta spostrzegłszy święty wizerunek, upadły na kolana; co widząc rolnik sam też oddał należną cześć Panu Jezusowi, a niedługo potem wystawił na tym miejscu kapliczkę drewnianą i tamże ku czci publicznej umieścił wyoraną figurę Ukrzyżowanego". Zachowane zapiski kronikarskie proboszczów Klimkówki potwierdzają ciągłość kultu od 1610 r.

Obecny kościółek został zbudowany przez miejscowego cieślę Floriana Waisa w 1868 r., na miejscu rozebranej drugiej kaplicy. Obok znajduje się źródełko, które wytrysnęło w kościele, kilka kroków od ołtarza; pielgrzymi zabierają stąd wodę uważaną za cudowną. W kronice parafialnej zanotowano ponad 90 cudownych łask, otrzymanych dzięki modlitwie do Chrystusa Ukrzyżowanego.

Łaskami słynący krucyfiks, wyrzeźbiony w drewnie lipowym, znajduje się w ołtarzu głównym świątyni. Główny odpust obchodzony jest 3 maja, w święto Znalezienia Krzyża Świętego.

Reklama

Dodaj nową odpowiedź

Image CAPTCHA
Sklep

polecamy

365 krótkich opowiadań, historii i złotych myśli, które dotychczas były porozrzucane po...

38,00 zł

Antologia jest niewielkim wyborem tekstów z różnorakich publikacji, wystąpień,...

44,90 zł

Argumenty dla wierzących. Odpowiedzi dla poszukujących.

29,90 zł

Bohaterowie tomiku ciągle się czegoś uczą. Czasami przypominają sobie, że mają serce,...

12,90 zł

Jak dobrze i mądrze budować relację z nastolatkami? Jak dojrzale rozmawiać z tymi,...

38,90 zł

Ta książka jest biografią św. Jana Bosko: od urodzenia, przez trudne lata dojrzewania,...

29,90 zł

św. Jan Bosko

Napisano kiedyś, że mówienie o życiu księdza Bosko bez wspominania jego snów, to jak...

24 zł

Ta mała antologia powstała z pragnienia docenienia jego nauczania o codziennej modlitwie...

15,90 zł

„Wspomnienia Oratorium” św. Jana Bosko są jedną z najbardziej osobistych, być może...

25,00 zł

Z typowej, niektórzy powiedzą banalnej, biografii Świętego Lodovico Gasparini (reżyseria...

4,99 zł

Książka ta nie jest biografią Księdza Bosko, lecz zbiorem faktów i wyjątkowych dokumentów...

35,00 zł

Antologia jest niewielkim wyborem tekstów z różnorakich publikacji, wystąpień,...

44,90 zł

książka

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

13,90 zł

Trzy części legendarnego komiku o św. Janie Bosko tym razem w wersji kolorowej!

33,00 zł

Ta książka spokojnie idzie pod prąd, sugerując proste i dostępne dla wszystkich sposoby...

18,00 zł

"Do Canossy i z powrotem" to zbiór ciekawostek i dykteryjek zaczerpniętych z dwóch...

24,90 zł

Masz wątpliwości co do swojego uczucia? Nie wiesz, czy to miłość, czy przelotne...

17,60 zł

Argumenty dla wierzących. Odpowiedzi dla poszukujących.

29,90 zł

opowiadania dla ducha

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Opowiadania Bruno Ferrero w sposób obrazowy i czuły ukazują różne sytuacje, a ich...

13,90 zł

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

13,90 zł

To kolejna książka z opowiadaniami Bruna Ferrero, która pomaga wejść w świat wiary...

12,20 zł

Tytuł tomiku uświadamia, że tym, co naprawdę mamy i czego nigdy nie zostaniemy pozbawieni...

15,90 zł

Książka z opowiadaniami świątecznymi powstała, aby towarzyszyć nam w najmilszym i...

24,90 zł

przypinki

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł