nr 47/2011
Andrzej Grajewski

Nieugięty

Dodano: 26 styczeń 2012 r.

„To wyjątkowo niebezpieczny klecha” – napisał szef gestapo w Tyrolu, charakteryzując ks. Carla Lamperta. Zgilotynowany w listopadzie 1944 r. kapłan został beatyfikowany w 67. rocznicę swej męczeńskiej śmierci.

Archiwum gn

Jako obywatel III Rzeszy odważnie występował w obronie wolności religijnej i praw człowieka. Nie załamał się w czasie uwięzienia, pobytu w obozie koncentracyjnym, podczas tortur i wielogodzinnych przesłuchań. Wychował się w wielodzietnej rodzinie rolnika w miejscowości Göfis w Vorarlberg, górzystej, najbardziej na zachód wysuniętej prowincji Austrii, której mieszkańcy znani są z przywiązania do tradycji oraz dialektu, ale i do wiary. Po kilkunastu latach pracy duszpasterskiej w miasteczku Dornbirn, leżącym w pobliżu jego rodzinnej wioski, został wysłany na studia do Rzymu. Gdy wrócił, podjął pracę w sądzie kościelnym w Innsbrucku (Tyrol).

Po Anschlussie

Wielka polityka w jego życie wkroczyła w marcu 1938 r., kiedy Austria w wyniku tzw. Anschlussu (przyłączenia) stała się częścią III Rzeszy. Zdecydowana większość Austriaków poparła wówczas Hitlera. Zmiany nastąpiły także w Innsbrucku, który stał się siedzibą władz nowej prowincji o nazwie Reichsgau Tirol-Vorarlberg. Szefem administracji i struktur partyjnych w jednej osobie, jako gauleiter, został fanatyczny nazista Franz Hofer. W listopadzie 1944 r. napisał memoriał do Hitlera, w którym proponował zamienić całą prowincję w twierdzę alpejską, bronioną do ostatniego żołnierza. U boku Hofera działał okrutny szef gestapo w Innsbrucku, Werner Hilliges, przysłany z Berlina, zaufany człowiek Heinricha Himmlera. Nienawidził katolików jako wrogów III Rzeszy i tępił ich na wszystkie sposoby. Także Hofer chciał być prymusem polityki wyznaniowej III Rzeszy. Zakazał objęcia urzędu przez biskupa Paula Ruscha, który miał być administratorem apostolskim dla tyrolskiej części ówczesnej administratury apostolskiej Innsbruck-Feldkirch.

W takich okolicznościach na jej czele od stycznia 1939 r. stanął ks. Lampert z formalnym tytułem prowikariusza. W rzeczywistości nadzorował pracę wszystkich instytucji kościelnych na tym terenie. Konflikt z władzami rozpoczął się, gdy zaprotestował przeciwko ograbieniu w marcu 1940 r. klasztoru Nieustającej Adoracji w Innsbrucku i wygnaniu stamtąd zakonnic. Miał to być wstęp do ogłoszonej przez gauleitera akcji „oczyszczania” prowincji z zakonów. Ks. Lampert został wówczas aresztowany po raz pierwszy, ale po 10 dniach go zwolniono. Ponownie znalazł się za kratami, gdy informację o szykanowaniu zakonów przekazał do Radia Watykańskiego. Hilliges zamierzał mu wytoczyć proces za „szpiegostwo na rzecz Watykanu”. Ponieważ jednak nie miał dowodów, musiał opornego księdza wypuścić. Szef gestapo wiedział jednak, że dopóki ks. Lampert będzie na wolności, nie uda się złamać ducha miejscowych katolików, a to oni byli jego największym problemem. Już po swoim aresztowaniu w 1945 r. zeznał, że w Tyrolu i Vorarlbergu najgorszym przeciwnikiem nazistów nie byli komuniści czy Żydzi, ale duchowieństwo katolickie, które miało silny wpływ na miejscową ludność. A Lampert był wśród nich najgorszy.

Do obozu za nekrolog

Okazja pojawiła się w maju 1940 r., gdy prasa kościelna zamieściła nekrolog podpisany przez ks. Lamperta. Wspominał w nim bestialsko zamordowanego w obozie koncentracyjnym w Buchenwaldzie ks. Ottona Neururera (męczennika, powieszonego w bunkrze do góry nogami za to, że udzielił chrztu współwięźniowi, beatyfikowanego w 1996 przez Jana Pawła II). W nekrologu znalazło się stwierdzenie, iż „nigdy nie zapomnimy, jak on zmarł”, oraz informacja, że stało się to w Weimarze/Buchenwaldzie. Gauleiter wpadł we wściekłość. Już wcześniej Lampert interweniował w sprawie ks. Neururera, domagając się jego zwolnienia z obozu i zapowiadając dalsze protesty w tej sprawie. Dlatego informacja o śmierci Neururera w obozie miała być tajemnicą. Tylko najbliższa rodzina mogła pożegnać urnę z jego prochami. Ks. Lampert swym nekrologiem zniszczył ten plan, więc jego zuchwalstwo musiało być ukarane. 5 lipca 1940 r. został znów aresztowany, ale tym razem szybko nie odzyskał wolności. Osadzono go w KL Dachau, skąd przewieziono do KL Sachsenhausen. Tam trafił do karnej kompanii, gdzie był bity i poniżany. Miał świadomość, że cierpi za Kościół. W obozowym baraku spotkał szefa Caritas z Innsbrucka, ks. Josefa Steinkelderera, który powiedział mu, że ich los jest losem męczenników. – W imię Chrystusa i dla Kościoła – miał odpowiedzieć Lampert. W obozach ks. Lampert spędził blisko rok. Z KL Dachau, dokąd przewieziono go ponownie, wyszedł w sierpniu 1941 r. na skutek różnych interwencji. Władze nie zgodziły się jednak, aby wrócił do macierzystej diecezji. Zaopiekował się nim wówczas biskup Konrad von Pressing z Berlina, który zaproponował mu pobyt w Szczecinie. Tam ks. Lampert zamieszkał w domu sióstr boromeuszek. Posługiwał jako wikary w kościele pw. św. Jana Chrzciciela w Szczecinie. Troszczył się o chorych i potrzebujących, prowadził duszpasterstwo młodzieży, opiekował się też polskimi robotnikami przymusowymi, których w okolicy było kilkanaście tysięcy.

Reklama

Dodaj nową odpowiedź

Image CAPTCHA
Sklep

polecamy

Książeczka ta zawiera małe historyjki i kilka myśli, maleńkich pigułek mądrości duchowej...

13,90 zł

Dzieje św. Jana Bosko w pigułce ‒ tak można opisać tę bardzo syntetyczną biografię...

24,90 zł

Biografia bł. ks. Tytusa Zemana jest świadectwem niezwykłej odwagi i bezkompromisowości....

34,90 zł

W tej książce czytelnik znajdzie 365 krótkich opowiadań. Jedna taka historia na dzień to...

39,90 zł

Tytuł tomiku uświadamia, że tym, co naprawdę mamy i czego nigdy nie zostaniemy pozbawieni...

15,90 zł

"Do Canossy i z powrotem" to zbiór ciekawostek i dykteryjek zaczerpniętych z dwóch...

24,90 zł

św. Jan Bosko

Dzieje św. Jana Bosko w pigułce ‒ tak można opisać tę bardzo syntetyczną biografię...

24,90 zł

Ksiądz Bosko na polecenie papieża Piusa IX, spisał dzieje pierwszych 40 lat swego życia....

11,88 zł

Ta książka jest biografią św. Jana Bosko: od urodzenia, przez trudne lata dojrzewania,...

29,90 zł

Trzy części legendarnego komiku o św. Janie Bosko tym razem w wersji kolorowej!

33,00 zł

Antologia jest niewielkim wyborem tekstów z różnorakich publikacji, wystąpień,...

44,90 zł

Napisano kiedyś, że mówienie o życiu księdza Bosko bez wspominania jego snów, to jak...

24 zł

książka

Argumenty dla wierzących. Odpowiedzi dla poszukujących.

29,90 zł

"Życie według jutrzenki" jest już szesnastym tomikiem z serii „Krótkie opowiadania dla...

12,90 zł

Powieść dla wszystkich tych, którzy nie stracili jeszcze wiary w uzdrawiającą moc miłości...

7,00 zł

"Do Canossy i z powrotem" to zbiór ciekawostek i dykteryjek zaczerpniętych z dwóch...

24,90 zł

365 krótkich opowiadań, historii i złotych myśli, które dotychczas były porozrzucane po...

38,00 zł

Ta mała antologia powstała z pragnienia docenienia jego nauczania o codziennej modlitwie...

15,90 zł

opowiadania dla ducha

Tytuł tomiku uświadamia, że tym, co naprawdę mamy i czego nigdy nie zostaniemy pozbawieni...

15,90 zł

"Życie według jutrzenki" jest już szesnastym tomikiem z serii „Krótkie opowiadania dla...

12,90 zł

To kolejna książka z opowiadaniami Bruna Ferrero, która pomaga wejść w świat wiary...

12,20 zł

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Książka jest zbiorem opowiadań na poszczególne dni adwentu i w ten sposób przygotowuje do...

27,52 zł

Ze śmiercią spotykamy się wszyscy i wszyscy ją przeżywamy, jednym razem łatwiej, innym...

10,90 zł

przypinki

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł