Ku pokrzepieniu...

Na każdym kroku doświadczam względności rzeczy, spraw... chociażby sprawa mego ubioru czy też stroju kogokolwiek innego, przecież to rzecz względna - jednemu pasuje i podoba się to, drugiemu co innego, ktoś delektuje się tatarem (kontekst kulinarny), a ja tej potrawy nie cierpię! I tyle! Nikt tego nie roztrząsa ani zbytnio nad tym się rozwodzi. Gusta ludzkie nie podlegają dyskusji. Jak wierzyć Waldemarowi Łysiakowi, Liz Taylor powiedziała kiedyś: "gust ustala się z wiekiem. Przed 20 laty zdarzało mi się poślubiać mężczyzn, których dziś nie zaprosiłabym nawet na obiad." I podobnie rzecz się ma z muzyką. Zarówno tę, której słucham, jak i tę, którą wykonuje. Ktoś lubi dziś reggae, inny ska, ktoś bez jazzu żyć nie może, a dla innego hip-hop jest sposobem na życie... i ekstra! Ale czego będzie słuchał za lat parę, naście, dziesiąt..., kto wie?

Ale mówiąc o względności, co innego mam na myśli. Oto gram na gitarze. I dla kogoś, kto mnie słucha, to istny balsam dla ucha, serca... a ja sam urastam do rangi niesamowitego barda, rzec by się chciało: prawdziwego artysty, w którego patrzą z rozrzewnieniem zamyślone oczęta, przede wszystkim słuchaczek. A to iluzja, o której wiem tylko ja, no i może parę osób. Wystarczy gitara, klimat ogniska, jego ciepło, no i znajomość paru ballad Starego Dobrego Małżeństwa, koniecznie opanowanych pamięciowo - przy ognisku nici ze śpiewników... za ciemno! No i oczywiście porządny głos, chociaż to tak znany repertuar, że śpiewają wszyscy, wystarczy rozpocząć (aczkolwiek często jest tak, że o wiele milej jest kogoś posłuchać, niż samemu się angażować). Swoją drogą niepokojący jest fakt, iż takie bierne śpiewanie coraz częściej przenika do naszych świątyń, w których chóry, zespoły, organiści koncertują, a nie animują. To tylko dygresja zasługująca na rozwinięcie. Gitara, żarzące się węgle, półmrok... i dzieje się coś nadzwyczajnego, magicznego - swoista mistyka wieczoru przy ognisku, a wykonujący staje się kimś na podobieństwo mistrza ceremonii. On sam jednak dobrze wie, że jest po prostu jednym z wielu interpretatorów, i to na dodatek może niezbyt udanym. Dobrze, że o tym wie, że jest świadom tego, ale biada mu, jeśli nie doskonali swego ubogiego warsztatu albo, co najgorsze, wykorzystuje go, urabiając muzykę w gatunkach bezkresnych chałtur...

Byłem kiedyś na koncercie kwintetu gitarowego Fandango... miodzio! Po koncercie stwierdziłem: nie ruszę gitary, bo to, co ja z nią robię, to po prostu obróbka skrawaniem! Na szczęście czas to wszystko jakoś uleczył. Wyobraźmy sobie, co by to było, gdyby każdy początkujący muzyk z chwilą usłyszenia jakiegoś artysty wirtuoza zaprzestał swego doskonalenia, strach pomyśleć, o ilu muzyków świat byłby uboższy! Świadomość tego, jak gram, nie powinna mnie dołować, więcej - to argument za tym, by jeszcze bardziej doskonalić swój warsztat. Ktoś może powiedzieć, że innym jest łatwiej, bo np. ukończyli szkoły muzyczne, urodzili się w rodzinie, w której od dziada, pradziada wszyscy muzykowali (patrz. rodzina Steczkowskich, Pospieszalskich, Anna Maria Jopek). Racja! Ale rodzinna nauka ma swoje wady i zalety. Do zalet należy silna więź między uczniem a nauczycielem już na początku nauki. Jest to jednocześnie największa wada. Bowiem trudniej w takiej sytuacji o obiektywną krytykę, po prostu nie można być do końca krytycznym wobec swojej rodziny, podobnie jak wobec siebie samego. Dużą zaletą jest jednak to, że nauczyciel jest przy uczniu - swoim dziecku i w każdej chwili może mu pomóc. Nie znaczy to jednak, iż muzyk to zawód wyłącznie dziedziczny. Wielu artystów w swojej rodzinie nie ma żadnych prekursorów. Co więcej, często nie mają też w niej oparcia. Ile razy słyszeli: "Znajdź sobie jakiś normalny zawód", "Z tego nie da się żyć." Powtarzali im to niejednokrotnie rodzice. Mówili to, nie zdając sobie sprawy z tego, że muzyka to nie jest zwykły zawód, to jest swoiste powołanie, misja, coś, co człowiek ma wewnątrz siebie i nie da się tego zastąpić jakąś intratną profesją z dziedziny ekonomii czy bankowości bądź, broń Boże, zabić. Co gorsza, ci rodzice nie zdawali sobie kompletnie sprawy z tego, że swoimi słowami rujnują być może karierę, jaką ich dziecko mogło zrobić. Niestety, tylko nieliczni słuchacze rodzicielskich uwag się im przeciwstawili. Ci, którzy nie wytrzymali i często zaraz po rozpoczęciu gry na instrumencie zostali "zniszczeni", zachowali swoje dawne instrumenty i teraz z rozrzewnieniem je wspominają, gdybając na temat kariery, jaką mogliby zrobić.

Lubię to Twitter