Natalia Budzyńska

Yann Martel, Kenoza Pi

Dodano: 31 styczeń 2004 r.

Na najlepszej okładce książkowej, jaką ostatnio widziałam, widnieje napis: "Nagroda Bookera 2002, Życie Pi, Yann Martel". A w środku, na setkach zapisanych stron, czyjeś życie, opowieść zapadająca w serce.

Jak zrecenzować książkę, na obwolucie której wydawcy odmówili nakreślenia notki, ograniczając się do krótkich zapewnień, że książkę polecają i już. Może również powinnam kategorycznie odmówić i pod zeskanowaną okładką napisać tylko: KONIECZNIE PRZECZYTAĆ! Bo jeśli powiem cokolwiek więcej, może zepsuję efekt? Wiem, że są czytelnicy, którzy nie wierzą takim entuzjastycznym zapewnieniom, albo wręcz wydają się im one podejrzane. Liczba miliona sprzedanych na świecie egzemplarzy książki może sugerować, że opowieść ta schlebia niskim gustom. Kiedy już ją zaczęłam czytać - ze sporym opóźnieniem, - nie mogłam przestać; historia Pi Patela zawładnęła mną całkowicie na dwa dni. Mieszałam łyżką w garnku i czytałam, czekałam na córkę na basenie i czytałam, jechałam autobusem do pracy i czytałam, jadłam kolację i czytałam. Wieczorem zasypiałam w połowie zdania, a rano otwierałam oczy, żeby je dokończyć. To jest dopiero radość lektury! O to właśnie chodzi każdemu pisarzowi - napisać opowieść taką, która płynie, żyje i porywa, w której można się zatopić.

Kanada - Indie – Kanada

Yann Martel napisał wcześniej dwie powieści, które jednak nie przyniosły mu sukcesu. "Nie czytały się". Krytycy kręcili nosami, czytelnicy ich w ogóle nie zauważyli. Autor jest podróżnikiem i wymyślił, że Indie będą idealnym miejscem do pracy nad nową książką. To oczywiście nic oryginalnego - wyjechać do Indii, aby tworzyć, a jednak był w tym ukryty cel, tyle, że Yann Martel nic o nim jeszcze nie wiedział. Wyjeżdżając z Kanady, nie wiedział, że temat na jego "książkę życia" znajduje się właśnie... w Kanadzie. Ale, żeby się o tym dowiedzieć, musiał znaleźć się w Indiach. Tak układają się ludzkie losy - zawsze mają sens. Otóż w Puttuczczeri Martel spotkał starego człowieka, który mu powiedział: "Znam pewną historię, która sprawi, że uwierzy pan w Boga".

Czy po przeczytaniu "Życia Pi" można rzeczywiście uwierzyć w Boga? Nie odpowiem na to pytanie. Chciałam napisać, że ta historia ma podwójne dno, ale chyba ma ich o wiele więcej, a może nawet tyle, ile jej czytelników, czyli ponad milion. Nie mówi też o istnieniu Boga w sposób, w jaki chcielibyśmy usłyszeć. Wyobrażamy sobie opowieść o chłopcu, który przeżył coś, co spowodowało, że objawił mu się Bóg wpiały i pełen sił, więc w Niego uwierzył, a my, którzy jesteśmy tego świadkami, nawracamy się natychmiast. Jasność, błysk, wszystko wiadomo, kawa na ławę, Bóg jest.

Pi na falach

Porażające jest to, że mamy do czynienia z historią prawdziwą. 16-letni hinduski chłopiec Pi Patel dryfuje po Oceanie Spokojnym w towarzystwie dorosłego tygrysa bengalskiego przez ponad siedem miesięcy. Przez pierwsze dni po katastrofie dużego statku, w której zginęła cała jego rodzina, w szalupie towarzyszą mu zebra ze złamaną nogą, hiena i orangutan. Arka Noego obciążona grzechem pierworodnym, na której dochodzi do krwawych jatek? Przedziwny ekosystem, który w końcu zbudował człowiek z tygrysem, algami, rybami, krabami i żółwiami morskimi? Co sprawiło, że Pi przeżył? Wola życia, instynkt samozachowawczy, tygrys, ludzki rozum czy Bóg? I który Bóg - chrześcijański, islamski czy któryś hinduski? Pi doskonale sobie ich wszystkich zmiksował i wcale mu to nie przeszkadza. Podobno każdy z wyznawców tych religii może po swojemu odczytać tę historię. W każdym razie ja nigdzie, w żadnej książce nie znalazłam tak trafnie ukazanej kenozy Jezusa. Ten opis znajdujący się gdzieś na początku szybko potem można zapomnieć, bo dalej dzieją się rzeczy porywające. Ale tu właśnie jest klucz, bo Pi doświadczył kenozy, został sponiewierany, upodlony w swoim człowieczeństwie i doświadczył zwątpienia. Na początku opowieści chłopiec rozmyśla: "Wszyscy musimy przejść przez ogród Getsemani. Skoro Chrystus miał chwile zwątpienia, musimy je mieć wszyscy. Jeśli Chrystus spędził noc na modlitwie, cierpiąc katusze niepewności, jeśli wisząc na krzyżu, wyrzucił z siebie 'Boże mój, Boże mój, czemuś Mnie opuścił?', to z pewnością i my mamy prawo wątpić. Musimy to jednak przezwyciężać. Wybierać zwątpienie jako filozofię życia to tak, jak wybierać bezruch jako sposób przemieszczania się w przestrzeni". A więc i w ten sposób można uwierzyć w Boga, ale nic już więcej nie napiszę. Nie chcę odbierać przyjemności zatopienia się w swoim sercu i zadawania pytań, a w końcu uzyskania odpowiedzi wyłącznie dla siebie.

Reklama

Dodaj nową odpowiedź

Image CAPTCHA
Sklep

polecamy

Zbiór 133 ćwiczeń teatralnych, które w wielu sytuacjach mogą służyć także jako ćwiczenia...

10,90 zł

Książeczka ta zawiera małe historyjki i kilka myśli, maleńkich pigułek mądrości duchowej...

13,90 zł

"Życie według jutrzenki" jest już szesnastym tomikiem z serii „Krótkie opowiadania dla...

12,90 zł

Bohaterowie tomiku ciągle się czegoś uczą. Czasami przypominają sobie, że mają serce,...

12,90 zł

Masz wątpliwości co do swojego uczucia? Nie wiesz, czy to miłość, czy przelotne...

17,60 zł

Ze śmiercią spotykamy się wszyscy i wszyscy ją przeżywamy, jednym razem łatwiej, innym...

10,90 zł

św. Jan Bosko

„Wspomnienia Oratorium” św. Jana Bosko są jedną z najbardziej osobistych, być może...

25,00 zł

Albumowe wydanie biografii św. Jana Bosko zawierające zdjęcia archiwalne Świętego. Po...

18,90 zł

Dzieje św. Jana Bosko w pigułce ‒ tak można opisać tę bardzo syntetyczną biografię...

24,90 zł

Ta książka jest biografią św. Jana Bosko: od urodzenia, przez trudne lata dojrzewania,...

29,90 zł

Ta mała antologia powstała z pragnienia docenienia jego nauczania o codziennej modlitwie...

15,90 zł

Napisano kiedyś, że mówienie o życiu księdza Bosko bez wspominania jego snów, to jak...

24 zł

książka

W książce "Bohaterska Piątka", którą ponownie oddajemy w ręce czytelników, ks. Leon...

19,90 zł

Opowiadania Bruno Ferrero w sposób obrazowy i czuły ukazują różne sytuacje, a ich...

13,90 zł

Książka z opowiadaniami świątecznymi powstała, aby towarzyszyć nam w najmilszym i...

24,90 zł

„Wspomnienia Oratorium” św. Jana Bosko są jedną z najbardziej osobistych, być może...

25,00 zł

32 rysunki do kolorowania, które przeprowadzają dziecko przez najważniejsze miejsca i...

5,90 zł

365 krótkich opowiadań, historii i złotych myśli, które dotychczas były porozrzucane po...

38,00 zł

opowiadania dla ducha

Ta książeczka pragnie opowiedzieć najmłodszym o pięknie i znaczeniu Eucharystii....

12,20 zł

Ta książka spokojnie idzie pod prąd, sugerując proste i dostępne dla wszystkich sposoby...

18,00 zł

"Życie według jutrzenki" jest już szesnastym tomikiem z serii „Krótkie opowiadania dla...

12,90 zł

Książeczka zawiera krótkie opowiadania dla ducha i kilka myśli - maleńkie pigułki...

13,90 zł

Bohaterowie tomiku ciągle się czegoś uczą. Czasami przypominają sobie, że mają serce,...

12,90 zł

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

13,90 zł

przypinki

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł