24/2014
Małgorzata Szewczyk

Gdy budzą się demony

Dodano: 18 czerwiec 2014 r.

Jak zrobić film o księdzu katolickim i w dodatku świętym, nie czyniąc z niego lukrowanej postaci o nieskazitelnej hagiografii? Odpowiedź na to pytanie daje dzieło Rolanda Joffé’a przybliżające historię założyciela Opus Dei, św. Josemarii Escrivy. Postaci, wokół której narosło wiele mitów i kontrowersji.

Gdy budzą się demony to film, którego próżno szukać w Polsce w dużych kinach sieciowych, bo te odmówiły jego projekcji, podobnie zresztą jak w przypadku niedawnej Cristiady. Czyżby międzynarodowa produkcja z doskonałą obsadą i wyreżyserowana przez nominowanego do Oscara autora Misji nie miała odnieść w naszym kraju sukcesu? A może po prostu chodzi o coś innego? O tematy, które dziś są trochę niewygodne…

„Na cenzurowanym”

Autorzy filmu na początku zamieszczają informację, że obraz „jest inspirowany prawdziwymi wydarzeniami”. Wokół założyciela Opus Dei (Dzieło Boże) powstała „czarna legenda”, m.in. dzięki takim tytułom jak bijący na całym świecie rekordy popularności Kod Leonarda da Vinci. Sprawnie napisany kryminał i wyreżyserowany na podstawie książki film, przedstawiał Dzieło Boże jako instytucję wrogo nastawioną do świeckiego, współczesnego świata i przeciwstawiającą się nauczaniu Soboru Watykańskiego II. Tajemniczość, wysublimowanie, elitarność, niezrozumiała autonomia, niejawne działania to najczęstsze zarzuty stawiane członkom Prałatury Świętego Krzyża i Opus Dei, jak brzmi jego pełna nazwa. Tymczasem film Joffé’a pokazuje ks. Escrivę w zupełnie innym świetle. Obraz powstał w 2011 r. Jeszcze w tym samym roku zaprezentowano go podczas Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Berlinie i na prywatnym pokazie w papieskim North American College w Rzymie, a także w samej Hiszpanii. Mniej szczęścia miał w katolickiej Polsce. Kiedy dwa lata temu miała ruszyć jego dystrybucja, film wycofano, tłumacząc się „względami biznesowymi”. Było to tym bardziej niezrozumiałe, że jego twórca, Roland Joffé, był obecny w kwietniu 2012 r. na pokazie obrazu podczas festiwalu filmowego OFF Plus Camera. Film odnoszący sukcesy również w Stanach Zjednoczonych nie trafił do nas nawet na DVD, nie sposób więc nie snuć tutaj jakichś teorii spiskowych… Dopiero nowy dystrybutor na naszym rynku – Kondrat Media – wprowadził go do polskich kin studyjnych.

„Istnieją w nas części, których nie rozumiemy”

Film toczy się dwutorowo. Z jednej strony widz śledzi nakreśloną z epickim rozmachem opowieść o wojnie domowej w Hiszpanii (1936–1939), a z drugiej poznaje losy dwóch antagonistycznych bohaterów – hiszpańskiego księdza Josemarii Escrivy (Charlie Cox) oraz Manolo Torresa (Wes Bentley), postaci fikcyjnej, i jego syna, Roberta (Dougray Scott), dziennikarza śledczego, mieszkającego na co dzień w Londynie. Ten ostatni, niemal pół wieku od dramatycznych wydarzeń w Hiszpanii, ma napisać książkę o budzącym kontrowersje i nieufność inicjatorze katolickiej organizacji. Roberto, próbując odnowić dawno zerwane relacje z ojcem, nie przypuszcza, że głównym źródłem informacji o ks. Escrivie będzie sam Manolo – przyjaciel z dzieciństwa założyciela Opus Dei. Losy obu chłopców, a później młodych mężczyzn, są jednak diametralnie różne. Kiedy wybucha wojna, Manolo sympatyzuje z grupą nacjonalistów, zostaje szpiegiem, infiltruje szeregi republikanów i jednocześnie próbuje zdobyć serce młodej i pięknej idealistki Ildiko (Olga Kurylenko), walczącej po stronie republikanów. Manolo powtarza słowa swojego ojca, że życie to „walka, którą ma zamiar wygrać”. Lewicowa rewolucja w Hiszpanii, która doprowadziła do wojny domowej, jest tu pokazana z całą bezwzględnością i okrucieństwem, a trzeba przyznać, że temat jest polskim widzom naprawdę mało znany. Zresztą w samej Hiszpanii do dziś budzi kontrowersje. Co odzywa się w człowieku, który nie waha się podpalać kościoły, strzelać do świętych figur, niszczyć witraże, poniżać, prześladować, a w końcu z zimną krwią mordować katolickich księży? Reżyser stawia tezę, że w każdym człowieku drzemią uśpione demony, „smoki” (ang. dragones), które dla niego samego stanowią tajemnicę. „Istnieją w nas części, których nie rozumiemy. Chcemy być dobrzy, ale często tak nie jest” – mówił Joffé. Ważne jest, co zrobimy, gdy staniemy naprzeciw tych demonów, jak się zachowamy. „Smoki” nie są przypadkową figurą w tym filmie. W średniowieczu nieznane terytoria na mapach oznaczano napisem „Hic sunt dragones”, do czego reżyser odwołuje się w pierwszych minutach produkcji, pokazując zbliżenie średniowiecznych map świata. Metafora ta staje się zrozumiała w miarę trwania obrazu, którego tytuł w oryginale brzmi There Be Dragons. „Chciałem opowiedzieć historię, która koncentruje się na zdolności przynoszenia miłości światu i wyjaławianiu konsekwencji jej braku. Wojny domowe są straszne, ponieważ powodują rozłamy w rodzinach. (…) Gdy budzą się demony obejmuje dwa rodzaje wojny domowej. Kiedy publiczność obejrzy film, zda sobie sprawę, że w istocie wszyscy jesteśmy w stanie zdecydować, czy trzymać się kurczowo naszych codziennych dramatów, czy szukać sposobów, aby je zwalczać” – mówił reżyser filmu.

Tagi: film
Reklama

Dodaj nową odpowiedź

Image CAPTCHA
Sklep

polecamy

W tej książce czytelnik znajdzie 365 krótkich opowiadań. Jedna taka historia na dzień to...

39,90 zł

Antologia jest niewielkim wyborem tekstów z różnorakich publikacji, wystąpień,...

44,90 zł

Książeczka ta zawiera małe historyjki i kilka myśli, maleńkich pigułek mądrości duchowej...

13,90 zł

Masz wątpliwości co do swojego uczucia? Nie wiesz, czy to miłość, czy przelotne...

17,60 zł

"Życie według jutrzenki" jest już szesnastym tomikiem z serii „Krótkie opowiadania dla...

12,90 zł

Jak dobrze i mądrze budować relację z nastolatkami? Jak dojrzale rozmawiać z tymi,...

38,90 zł

św. Jan Bosko

Ta mała antologia powstała z pragnienia docenienia jego nauczania o codziennej modlitwie...

15,90 zł

Napisano kiedyś, że mówienie o życiu księdza Bosko bez wspominania jego snów, to jak...

24 zł

„Wspomnienia Oratorium” św. Jana Bosko są jedną z najbardziej osobistych, być może...

25,00 zł

Książka ta nie jest biografią Księdza Bosko, lecz zbiorem faktów i wyjątkowych dokumentów...

35,00 zł

Z typowej, niektórzy powiedzą banalnej, biografii Świętego Lodovico Gasparini (reżyseria...

4,99 zł

Albumowe wydanie biografii św. Jana Bosko zawierające zdjęcia archiwalne Świętego. Po...

18,90 zł

książka

W tej książce czytelnik znajdzie 365 krótkich opowiadań. Jedna taka historia na dzień to...

39,90 zł

Powieść dla wszystkich tych, którzy nie stracili jeszcze wiary w uzdrawiającą moc miłości...

7,00 zł

365 krótkich opowiadań, historii i złotych myśli, które dotychczas były porozrzucane po...

38,00 zł

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

13,90 zł

Jak dobrze i mądrze budować relację z nastolatkami? Jak dojrzale rozmawiać z tymi,...

38,90 zł

Ta mała antologia powstała z pragnienia docenienia jego nauczania o codziennej modlitwie...

15,90 zł

opowiadania dla ducha

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Książka jest zbiorem opowiadań na poszczególne dni adwentu i w ten sposób przygotowuje do...

34,40 zł

Książka z opowiadaniami świątecznymi powstała, aby towarzyszyć nam w najmilszym i...

24,90 zł

365 krótkich opowiadań, historii i złotych myśli, które dotychczas były porozrzucane po...

38,00 zł

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

13,90 zł

Opowiadania Bruno Ferrero w sposób obrazowy i czuły ukazują różne sytuacje, a ich...

13,90 zł

przypinki

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł

Przypinka o średnicy 37 mm na każdą okazję.

3 zł